YABANCI VEYA ÇOCUK İŞÇİ ÇALIŞTIRMA ŞARTLARI VE CEZALARI

YABANCI VEYA ÇOCUK İŞÇİ ÇALIŞTIRMA ŞARTLARI VE CEZALARI

VAN İŞGEM TEKNİK DESTEK PROJESİ
BİLGİ NOTU – II

Konu :Yabancı veya çocuk işçi çalıştırma şartları ve cezaları
Hazırlayan : Sümeyya Ünlü, Junior Expert – Av. Emrah Borazan, Junior Expert
Tarih : 03.07.2017

YABANCI İŞÇİ ÇALIŞTIRMA
28/7/2016 tarihinde TBMM’de kabul edilerek yasalaşan 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu 13/8/2016 tarih ve 29800 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Kanunun 27. Maddesinin 7. fıkrası ile 4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.
6735 sayılı Kanunun amacı; uluslararası işgücüne ilişkin politikaların belirlenmesi, uygulanması, izlenmesi ile yabancılara verilecek çalışma izni ve çalışma izni muafiyetlerine dair iş ve işlemlerde izlenecek usul ve esasları, yetki ve sorumlulukları ve uluslararası işgücü alanındaki hak ve yükümlülükleri düzenlemektir.
6735 sayılı Bu Kanun; Türkiye’de çalışmak için başvuruda bulunan veya çalışan, bir işveren yanında mesleki eğitim görmek üzere başvuruda bulunan veya görmekte olan, staj yapmak üzere başvuruda bulunan veya staj yapan yabancılar ile Türkiye’de geçici nitelikte hizmet sunumu amacıyla bulunan sınırötesi hizmet sunucusu yabancıları ve yabancı çalıştıran veya çalıştırmak üzere başvuruda bulunan gerçek ve tüzel kişileri kapsar.
Türkiye’de yabancılara çalışma izni vermeye yetkili merci Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığıdır.
Çalışma izin başvurusunun olumlu değerlendirilmesi hâlinde yabancıya, iş veya hizmet sözleşmesinin süresini aşmamak koşuluyla, gerçek veya tüzel kişiye ya da kamu kurum veya kuruluşuna ait belirli bir işyerinde veya bunların aynı işkolundaki işyerlerinde belirli bir işte çalışmak şartıyla ilk başvuruda en çok bir yıl geçerli çalışma izni verilir.
Yapılacak çalışma izni uzatma başvurusunun olumlu değerlendirilmesi hâlinde yabancıya aynı işverene bağlı olarak ilk uzatma başvurusunda en çok iki yıl, sonraki uzatma başvurularında ise en çok üç yıla kadar çalışma izni verilir. Ancak, farklı bir işveren yanında çalışmak üzere yapılan başvurular bu maddenin birinci fıkrası kapsamında değerlendirilir.
Çalışma izni olmaksızın çalıştığı tespit edilen yabancılar ve işverenleri hakkında idari para cezası uygulanmaktadır.
Çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştıran işveren veya işveren vekili yabancının ve varsa eş ve çocuklarının konaklama giderlerini, ülkelerine dönmeleri için gerekli masrafları ve gerektiğinde sağlık harcamalarını karşılamak zorundadır.
İzinsiz çalışmanın tekrarı hâlinde idarî para cezaları bir kat artırılarak uygulanmaktadır.
Çalışma izni bulunmadan çalıştığı tespit edilen yabancılar sınır dışı edilmek üzere İçişleri Bakanlığına bildirilir.
İzinsiz çalıştığı belirlenen yabancıların Türkiye’ye girişi, pasaport, vize ve ikamet izni konuları tetkik edilerek, durumları yasal olmayanların sınırdışı işlemleri Göç İdaresi makamlarınca yürütülmektedir.

ÇALIŞMA İZNİ OLMAKSIZIN ÇALIŞAN/ÇALIŞTIRILAN YABANCILARA İLİŞKİN İDARİ PARA CEZALARI

İDARİ PARA CEZALARI (1)
CEZA MİKTARI (TL)
01.01.2016-12.08.2016 (2)
CEZA MİKTARI (TL)
13.08.2016-31.12.2016 (3)
CEZA MİKTARI (TL)
01.01.2017-31.12.2017
Çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştıran işverenlere her bir yabancı için 8.848 6.000 6.229
Çalışma izni olmaksızın bağımlı çalışan yabancıya 881 2.400 2.491
Çalışma izni olmaksızın bağımsız çalışan yabancıya 3.536 4.800 4.983
Kanunda öngörülen bildirim yükümlülüğünü süresi içinde yerine getirmeyen bağımsız ve süresiz izinle çalışan yabancı ile yabancı çalıştıran işverene her bir yabancı için 440 400 415

AÇIKLAMALAR:
a) 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanununun 23.maddesi hükmü uyarınca; yukarıda sayılan fiillerin tekrarı halinde idarî para cezaları bir kat artırılarak uygulanır.
b) 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17 nci maddesinin 7 nci bendi uyarınca; idarî para cezaları her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl için 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilân edilen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır. Bu suretle idarî para cezasının hesabında bir Türk Lirasının küsuru dikkate alınmaz.
c) Tablodaki 1. sütunda yer alan idari para cezaları yürürlükten kaldırılmış bulunan 4817 sayılı yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun çerçevesinde belirlenmiştir. 2 ve 3. sütunda yer alan idari para cezaları ise; 13.08.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6735 sayılı Kanunun 23’üncü maddesinin 5/b fıkrasında tespit edilmiştir.
Ülkelerindeki iç karışıklık nedeniyle Türkiye’ye gelmiş ve Göç İdaresi makamlarından alınmış en az altı ay süreli ve geçerliliği sona ermemiş ikamet izni veya Geçici Koruma kapsamında bulunan Suriye vatandaşlarını istihdam etmek isteyen işverenler http://www.calismaizni.gov.tr internet sitesinde belirtilen usul ve esaslara göre T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na çalışma izin başvurusu yapabilirler.

Detaylı bilgi için: http://www.calismaizni.gov.tr/baskanlik/sikcasorulansorular/
ÇOCUKLARIN ÇALIŞTIRILMASI
4857 Sayılı İş Kanunumuzda 15 yaşını doldurmamış çocukların çalıştırılması yasaklanmıştır.
Kanun buna bir istisna getirmiş, 14 yaşını doldurmuş ve ilköğretimi tamamlamış olan çocukların hafif işlerde çalıştırılabilmesi istisnasını getirmiştir. Ancak kanun bu istisnayı çocuğun yapacağı işin “bedensel, zihinsel ve ahlaki gelişmesi”ne ket vurmaması ve eğitime devam edenlerin okullarına devamına engel olmaması şartlarına bağlamıştır.
Çocuk işçiler meyve, sebze, çiçek toplama işleri, esnaf ve sanatkarların yanında satış işleri, büro hizmetlerine yardımcı işler, gazete, dergi ya da yazılı matbuatın dağıtımı ve satımı işleri (yük taşıma ve istifleme hariç), fırın, pastane, manav, büfe ve içkisiz lokantalarda komi ve satış elemanı olarak yapılan işler, satış eşyalarına etiket yapıştırma ve elle paketleme işleri, spor tesislerinde yardımcı işler, çiçek satışı, düzenlenmesi işleri gibi işlerde çalıştırılabilirler.
Bu işlerle uğraşan işyerlerinde olsa da, düşme ve yaralanma tehlikesi olabilecek şekilde çalışmayı gerektirecek olan işlerde yine de çocuk çalıştırmak yasaktır.
Çocuk işçiler her türlü işlerde çalıştırılamazlar. Ç
ocuk ve genç işçiler, okula devam edenlerin okula devamları ile okuldaki başarılarına engel olmayacak, meslek seçimi için yapılacak hazırlıklara ya da yetkili makamlar tarafından yeterliliği kabul edilen mesleki eğitime katılmasına engel olmayacak işlerde çalıştırılabilirler.
Temel eğitimini tamamlamış ve okula gitmeyen çocukların çalışma saatleri günde yedi ve haftada otuz beş saatten fazla olamaz. Ancak, 15 yaşını tamamlamış çocuklar için bu süre günde sekiz ve haftada kırk saate kadar arttırılabilir.
Çocuk ve genç işçilerin günlük çalışma süreleri, yirmi dört saatlik zaman diliminde, kesintisiz on dört saat dinlenme süresi dikkate alınarak uygulanır. Okula devam eden çocukların eğitim dönemindeki çalışma süreleri, eğitim saatleri dışında olmak üzere, en fazla günde iki saat ve haftada on saat olabilir. Okulun kapalı olduğu dönemlerde çalışma süreleri birinci fıkrada belirtilen çalışma sürelerini aşamaz. İki saatten fazla dört saatten az süren işlerde otuz dakika, dört saatten yedi buçuk saate kadar olan işlerde çalışma süresinin ortasında bir saat olmak üzere ara dinlenmesi verilmesi zorunludur.

Çocuk ve genç işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi 20 günden az olamaz. Yıllık ücretli iznin kesintisiz kullandırılması esastır. Ancak, yararına olduğu durumlarda çocuk ve genç işçinin isteği üzerine en fazla ikiye bölünerek kullandırılabilir.

Çalıştırılan Çocuk da Sigortalı Olmak Zorundadır. Gerek çalıştırma yasağı dâhilinde olsun gerekse olmasın sosyal güvenlik yönünden hizmet akdine tabi olarak çalıştırılan çocukların sigortalı olarak bildirilmeleri zorunludur. Hizmet akdi çocukların vasi ya da velisi tarafından akdedilmiş kabul edilir. Sigortasız olarak bir kişiyi çalıştırmak 5510 sayılı Kanun uyarınca yasaktır. Sigortasız olarak çalıştırılan her biri için aylık iki asgari ücret tutarında idari para cezası vardır.
Ayrıca belirtmek gerekirse Maden ocakları ile kablo döşemesi, kanalizasyon ve tünel inşaatı gibi yer altında veya su altında çalışılacak işlerde 18 yaşını doldurmamış erkek ve her yaştaki kadınların çalıştırılması ile sanayiye ait işlerde 18 yaşını doldurmamış çocuk ve genç işçilerin gece çalıştırılması yasaktır.

Çocukları çalıştırma yaşına ve çalıştırma yasağına aykırı davranmak, yer ve su altında çalıştırma yasağına uymamak ve Çocuk ve genç işçileri gece çalıştırmak veya ilgili yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenler fiillerinden dolayı İşverenler yukarda sayılan her bir fiil için kurum tarafından 2016 yılı için 1.560 lira para cezasıyla cezalandırılırlar.

13 Temmuz 2017
61 kez görüntülendi

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Ziyaretçilerimiz tarafından yapılan yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZIN

Bu konu hakkındaki görüşünüzü belirtmek ister misiniz?